Ngày…tháng…năm

Chàng thuyền trưởng thân ái,

Tôi – Đại Dương dài rộng, bao la với hệ sinh thái đa dạng phong phú, với làn nước xanh mát mà ngày ngày anh rẽ sóng vượt gió để cùng gắn bó đây. Có lẽ anh là người duy nhất mà lá thư này của tôi có thể gửi gắm, chí ít là ngay lúc này đây anh có thể thấy rõ nỗi lòng sâu cay đang phô bày trước mặt, về những đớn đau, vất vả vô ngần của tôi trước bàn tay của nhân loại.

Chúng ta đã gặp nhau rất nhiều lần, trong những cuộc vượt biển xa xôi đầy bão tố của anh. Sự xuất hiện của con người các anh với tiếng huyên náo, nhộn nhịp khiến tôi rộn ràng, mừng rỡ song cũng lại nơm nớp những lo âu bủa vây quanh mình. Bởi mỗi lần con người xuất hiện, họ lại trút cho tôi những đớn đau khôn xiết, thậm chí là đay nghiến sự sống của tôi tới mức hấp hối. Họ khác với anh, họ không dành cả đêm thu gom rác thải nhựa trôi nổi lềnh bềnh trên gương mặt tôi suốt cả chục năm nay, anh bạn ạ. Tôi nói lời này có hơi vội vã khi chúng ta quen nhau chưa được mấy xuân nhưng “anh, các anh và nhân loại” có thể cứu lấy tôi, cứu lấy sự tồn tại của biển cả, của trái đất không?

Loài người từng băn khoăn rằng Đại Dương mênh mông, bao la như vậy liệu có thấy được những giọt nước mắt mặn chát, cay đắng nơi khóe mi? Giọt nước mắt của tôi hữu hình lắm. Hơn 1,5 triệu động vật trên đại dương chết vì rác nhựa mỗi năm, là tôi đang khóc. Những “khu rừng” san hô – nơi trú ngụ của hàng nghìn loài sinh vật – đang dần biến mất, là tôi đang khóc. Nhiệt độ Trái Đất tăng cao khiến băng tan ở hai cực, mực nước biển dâng, và những cơn bão ngày càng dữ dội, là tôi đang khóc. Tôi đã vật lộn với nỗi đau ấy hơn hai thập kỉ, biết bao lần gào thét tức giận bằng những cơn siêu bão dữ dội hay bất lực van xin những đàn cá trôi nổi, rặng san hô lụi tàn…Tôi chẳng dám kể khổ, vì vốn dĩ tôi đã yêu quý con người, coi con người là tri kỉ, tâm giao mà âu yếm bấy lâu nay. Nhưng tôi đau quá…Xin đừng phũ phàng với niềm tin yêu của tôi, với tâm can mà tôi dành trọn cho nhân loại như vậy, được không?

Thuyền trưởng, tôi biết riêng mình anh chẳng thể thanh lọc cả bề mặt rộng lớn của tôi nhưng tôi vẫn khẽ khàng thủ thỉ với anh qua lá thư này. Tôi ước gì con người, ai cũng như anh. Ai cũng sẵn lòng dọn dẹp rác thải đồ sộ trên bề mặt của tôi. Ai cũng thả cá nhỏ về biển, đánh bắt cá đúng nơi quy định. Chỉ cần những hành động nhỏ thôi cũng khiến tôi thấy hạnh phúc rồi. Một trong những lý do tôi thủ thỉ với anh vài dòng là bởi tôi đã lén nghe những lời tâm sự, răn dạy của anh dành cho đứa con trai vừa vào cấp hai của mình. Anh dặn dò con hãy luôn yêu thương môi trường sống, phân loại rác trước khi xả thải, tích cực tham gia các hoạt động tình nguyện, đặc biệt là dọn dẹp rác trên bờ biển, phải chứ? Hì hì, cách dạy con của anh đáng yêu thật đấy. Nếu những đứa trẻ đều sẵn sàng âu yếm, nâng niu tôi thì chắc chắn tôi sẽ dần dần được khôi phục với thần thái tươi tỉnh hơn đấy. Hơn nữa, cách anh bảo vệ tôi nhẹ nhàng và ấm áp như các bảo vệ con trai của mình vậy. Ý tôi là sự bảo vệ vòng tuần hoàn của sự sống, để mai này khi gặp gỡ tôi, những đứa trẻ sẽ thấy một làn nước trong sạch, sạch sẽ, một biển cả đa dạng, phong phú với hệ sinh thái đồ sộ.

Cảm ơn chàng thuyền trưởng đã lắng nghe những tâm tư của tôi. Tôi sẽ luôn đồng hành cùng anh trong những chuyến ra khơi sắp tới và tôi mong những người đồng đội của anh ai cũng sẽ tuyệt vời như anh vậy.

Tạm biệt.

Em tham khảo bài viết khác tại đây: https://hoidap247.com/bai-viet-buc-thu-tu-dai-duong-giai-thich-ly-do-va-cach-lam-de-cham-soc-bao-ve-ban-that-tot/288

Gửi toàn thể người dân trên Trái đất

Tớ là Đại Dương đây. Ngày hôm nay tôi viết bức thư này để nói cho toàn thể người dân thấy sự ô nhiễm của tôi những năm qua từ đâu mà ra, nó có hệ lụy như thế nào để mong rằng mọi người sẽ có ý thức hơn trong việc bảo vệ đại dương nói riêng cũng như toàn bộ các môi trường sinh thái khác trên Trái đất này nói chung.

Bạn có biết, mỗi năm ở Việt Nam, có 1,8 triệu tấn rác thải nhựa xả ra môi trường [1]. Một chiếc túi nilon, chỉ mất 5 giây để sản xuất và cần 1 giây để vứt bỏ, song để phân hủy thì cần từ 10-1000 năm. Thất đáng buồn, rất nhiều năm rồi mọi người vẫn xả rác thải nhựa vào cơ thể của tôi rất nhiều. Nhựa sau khi thải vào cơ thể tôi không chỉ gây ảnh hưởng trực tiếp tới các quần xã sinh vật nơi đây mà nó còn là mối nguy hại vô cùng lớn mà chính các bạn– những người sử dụng nó phải đối mặt. 

Rác thải nhựa gây mất mỹ quan ở các bờ biển, ảnh hưởng nghiêm trọng đến các hoạt động du lịch, làm giảm doanh thu của người dân vùng ven biển. Không chỉ vậy, rác thải nhựa như các loại túi ni-lông có thể mắc vào chân vịt, bánh lái điều này không những làm tốn kém chi phí sửa chữa các phương tiện tàu thuyền mà còn gây nguy hiểm cho những người ngư dân. Rác thải nhựa thải ra đại dương, đặc biệt là những vùng nuôi trồng thủy sản làm suy giảm chất lượng thủy sản. Số lượng lớn thủy sản không thể bán gây thiệt hại nặng nề đến nguồn kinh tế ven biển của người dân nơi đây. Quan trọng hơn hết, đây cũng chính là một trong số nguồn thực phẩm của các bạn, khi ăn vào những thực phẩm không đảm bảo an toàn gặp những vấn đề nghiêm trọng về sức khỏe.

Các bạn có biết rằng suốt hàng triệu năm, rùa Da (Leatherback Turtle) – là loài rùa biển lớn nhất thế giới -  đã băng qua các đại dương bao la.Thế nhưng, hiện nay cứ 2 cá thể rùa da thì có 1 đã nuốt phải nhựa, đẩy loài sinh vật cổ đại này vào nguy cơ tuyệt chủng.  100.000 động vật biển chết vì vướng vào nhựa hằng năm. Hơn 500 địa điểm được ghi nhận là vùng chết, sinh vật biển không thể tồn tại. Bên cạnh đó là hàng ngàn cái sinh vật biển khác đang ngày ngày phải chịu sự tàn phá do rác thải nhựa gây ra.

Tất cả những điều trên chỉ là một phần nho nhỏ trong số vô vàn hệ lụy sẽ xảy ra khi tôi bị ô nhiễm quá nặng. Hy vọng mọi người sẽ nhận thức được tính nghiêm trọng của vấn đề mà thay đổi. Còn nếu bạn nghĩ nghĩa vụ giảm rác nhựa, bảo vệ đại dương xanh chỉ dành riêng cho một nhóm cá nhân hay tổ chức nào, thì nhầm to rồi. Trách nhiệm đẩy lùi ô nhiễm nhựa, muốn thành công, không phải của riêng bất cứ địa phương hay ngành nghề nào; và đại dương chỉ có thể “khoẻ” khi mỗi người đồng lòng cùng hành động.

Không cần hoạt động chính trị, cùng giảm nhựa giải cứu và bảo vệ tôi bằng một số cách đơn giản như sau. Hãy thực hiện và nhân rộng công thức 4T “Từ chối – Tiết giảm – Tái sử dụng – Tái chế”. Tuyệt đối không sử dụng các sản phẩm nhựa dùng 1 lần, cho dù đó là đồ tặng kèm miễn phí, có thể thay thế bằng túi vải, bình nước tự mang,.... Hạn chế nhu cầu tiêu dùng sản phẩm bằng nhựa, bao bì nhựa nếu không thực sự cần thiết. Tái sử dụng nhiều lần các sản phẩm nhựa như chai, cốc, hộp,.... Phân loại rác đúng cách để rác thải nhựa có giá trị được đưa đến nhà máy tái chế. Từ đó, nhựa được tái sinh một “cuộc đời mới”, đảm bảo không lãng phí và gây ô nhiễm môi trường. Cùng tham gia ủng hộ các nỗ lực với chính phủ để đảm bảo rằng các hành động phòng chống nhựa dùng 1 lần được thực hiện hiệu quả, minh bạch và có trách nhiệm.  

Ngay từ hôm nay, các bạn cần thay đổi cách ứng xử với nhựa, tăng cường thu gom – tái chế - tái sử dụng các sản phẩm nhựa, để kéo dài vòng đời của nhựa và qua đó trả lại môi trường sống thuận tự nhiên cho các loài sinh vật biển xinh đẹp nhé! Hãy yêu đại dương, mỗi một hành động dù nhỏ bé của bạn cũng có thể ảnh hưởng tích cực đối với tôi! Tự tin lên nhé!

Ký tên: Đại dương

Thân gửi những bạn nhỏ nơi đất liền yêu quý của mình!

Mình là Đại Dương, người bạn rộng lớn, sâu thẳm và bí ẩn đã ôm trọn hành tinh xanh này từ thuở sơ khai khi sự sống mới bắt đầu hình thành. Mình là nơi khởi nguồn của những đám mây trắng bồng bênh trôi, nơi gió cất lên những bài ca bất tận và là những tia nắng mặt trời tô điểm sắc vàng lên từng con sóng. Hôm nay, mình viết thư này cho các bạn - những con người đã gắn bó với mình suốt bao năm tháng của đời người, đã từng dựa vào mình để sống và đôi khi cũng quên đi rằng mình cũng cần được yêu thương, chăm sóc như chính các bạn.

Các bạn có bao giờ tự hỏi rằng mình đã tồn tại bao lâu trên hành tinh xanh này chưa? Mình cũng chẳng thể đưa ra đáp án chính xác cho câu hỏi ấy chỉ biết rằng khi Trái Đất còn là một quả cầu lửa mình đã xuất hiện, âm thầm chảy qua những khe đá tạo nên những dòng nước đầu tiên. Mình là cái nôi của sự sống – từ những sinh vật đơn bào nhỏ bé dưới đáy biển sâu đến những đàn cá lấp lánh ánh bạc, những chú rùa biển kiên nhẫn bơi qua ngàn dặm và cả những chú cá voi khổng lồ ngân vang khúc ca của tự do. Mình tự hào vì điều đó. Mình tự hào vì đã nuôi dưỡng các bạn, mang đến những bữa ăn từ lòng mình, từ những con tôm, con cá hay những lá rong biển bổ dưỡng. Mình tự hào vì đã là lá phổi thứ hai của hành tinh này – những cánh rừng tảo dưới nước âm thầm tạo ra lượng oxy dồi dào để các bạn hít thở mỗi ngày.

Mình còn là người bạn của khí hậu, làm dịu đi cái nóng oi ả của mùa hạ và giảm bớt sự khắc nghiệt của mùa đông lạnh giá. Mình mang những cơn mưa đến cánh đồng khô cằn để lúa xanh tươi, để rừng reo lên bài ca của sự sống. Mỗi con sóng mình gửi đến bờ không chỉ là lời chào thân thiện mà còn là nhịp đập của trái tim hòa cùng nhịp sống của tất cả các bạn. Chúng ta đã cùng nhau lớn lên, cùng vượt qua những hải trình dài để khám phá thế giới bằng những chiếc thuyền gỗ thô sơ đầu tiên đến những con tàu khổng lồ nối liền các lục địa. Mình đã luôn ở đó, lặng lẽ nâng đỡ, lặng lẽ chở che.

Nhưng giờ đây, mình đang mệt mỏi, thậm chí là đau đớn. Những dòng nước trong lành của mình giờ đây bị nhuộm đen bởi dầu loang, bị ngập chìm trong những mảnh nhựa mà mình không thể tiêu hóa. Những đứa con yêu quý của mình – những chú cá voi từng hát vang, những chú rùa biển từng kiên cường vượt sóng, những đàn chim hải âu từng tung cánh bay lượn giữa bầu trời tự do giờ đây đang chết dần chết mòn. Chúng nuốt phải nhựa, bị mắc kẹt trong lưới bỏ hoang, ngạt thở trong những vùng nước thiếu oxy hay phải chết do con người sử dụng thuốc nổ để đánh bắt. Những khu vườn san hô tuyệt đẹp dưới đáy biển đang dần biến mất vì nước biển nóng lên, vì axit ăn mòn. Mình không trách các bạn nhưng mình buồn. Mình buồn vì nếu bản thân yếu đi, các bạn sẽ không còn những buổi chiều hoàng hôn bình yên trên bãi cát vàng, những thức quà tươi ngon từ sâu thẳm lòng mình và cả không khí trong lành mà bản thân đã cố gắng gìn giữ qua hàng tỷ năm.

Mình không muốn kể mãi về nỗi đau của mình, vì mình tin rằng các bạn có thể giúp mình. Mình không đòi hỏi những điều lớn lao vượt ngoài khả năng của các bạn mà chỉ cần những hành động nhỏ bé nhưng đầy ý nghĩa. Hãy bắt đầu từ chính nơi các bạn sống: đừng vứt rác xuống sông, xuống biển vì tất cả cuối cùng đều chảy về lòng mình, mang theo những thứ làm tôi nghẹt thở. Hãy giảm bớt việc dùng nhựa – những chiếc túi, chai lọ mà các bạn chỉ dùng một lần nhưng chúng sẽ theo mình hàng trăm năm. Thay vào đó, hãy chọn những thứ có thể trở về với đất mẹ, những thứ không làm tổn thương mình. Hãy kể cho nhau nghe về Đại Dương – về vẻ đẹp của mình, về những gì mình đang chịu đựng và về cách chúng ta có thể cùng nhau chữa lành. Nếu có thể, hãy bảo vệ những dòng sông, những vùng đất ngập mặn, những cánh rừng ven biển – chúng là mạch máu nối các bạn với mình, là những người bạn đồng hành giúp mình khỏe mạnh.

Hơn nữa, mình mong các bạn dạy cho thế hệ sau – những đứa trẻ của các bạn – biết yêu quý Đại Dương. Hãy đưa chúng đến bên bờ biển, để chúng nghe tiếng sóng vỗ, để chúng thấy những chú cá bơi lội và kể cho chúng nghe rằng mình không chỉ là một vùng nước vô tận mà là một phần của gia đình lớn mà các bạn thuộc về. Hãy để chúng hiểu rằng mỗi hành động của chúng hôm nay sẽ quyết định mình có còn đủ sức mạnh để che chở cho chúng ngày mai hay không.

Mình không phải là một bãi rác khổng lồ, cũng không phải là một nguồn tài nguyên vô tận để các bạn khai thác mãi mãi. Đại Dương là bạn, là nhà, là một phần không thể thiếu trong cuộc sống của các bạn. Hãy chăm sóc mình, như cách mình đã luôn cố gắng chăm sóc các bạn từ bao đời nay. Chỉ cần một hành động nhỏ từ mỗi người – một chiếc túi nhựa không dùng, một mẩu rác được nhặt lên, một câu chuyện được kể lại – mình tin rằng bản thân sẽ khỏe lại. Và khi đó, chúng ta sẽ cùng nhau viết tiếp câu chuyện đẹp đẽ của hành tinh này, nơi mình vẫn là Đại Dương xanh thẳm, mạnh mẽ, và đầy sự sống, bên cạnh các bạn mãi mãi.

Với tất cả tình yêu từ những con sóng, từ những cơn gió biển và từ sâu thẳm trái tim mình!

Đại Dương của các bạn.