Buổi sớm chủ nhật cuối hè, sau trận mưa rào đêm trước, bãi cỏ ở vườn hoa xanh sáng

hẳn lên. Tôi đang chơi đá cầu với mấy đứa bạn thì thấy một con ve bay là là ngọn cỏ. Tôi

gọi bọn nhóc:

– Này, chúng mày ơi! Con về kìa!

Mấy chủ nhỏ bỏ đám chơi bày hàng bằng đá sỏi, chạy ùa ra đuổi con ve. Chúng vồ được

nó chẳng khó khăn gì. Con ve như đã kiệt sức, bay lờ đờ và không cất cánh lên cao được.

Chú bé mặc quần đùi đỏ mang con ve đến khoe với tôi:

– Anh ơi, con về không có !

– Hay là đứa nào buộc dây làm đứt đuôi của nó?

– Không phải! Chắc cậu ta bị gà mổ!

– Đừng hòng! Cóc đớp thì có! Chỗ bụi dạ hương kia, có con cóc già to đùng!

Lũ trẻ ồn ào tranh cãi, chẳng đứa nào chịu đứa nào. Tôi cầm con ve trên tay. Đó là

một con ve cái, không biết kêu. Cánh nó xơ xác, râu đã xoăn, mệt mỏi đến độ không buồn

cựa quậy khi tôi nhấc một bên càng nó. Cái đốt đuôi cuối cùng của con ve đã rụng đâu

mất. Bụng nó rỗng không, quanh thành bụng chỉ là một màng da mỏng trong veo.

Thật lạ lùng, mấy ngày sau, lũ trẻ liên tiếp bắt được những con ve như thế, “những

con ve cuối mùa” chậm chạp, im lặng bay chuyền rất thấp từ gốc cây này sang gốc cây

kia, đến đứa trẻ lên ba cũng có thể chộp được dễ dàng. Tôi không sao hiểu nổi về loại ve

cụt đuôi ấy. Tôi quyết định đi hỏi bác Tư già coi vườn. Bác trông nom vườn hoa này đã

hàng chục năm nay, chuyên tỉa cây, xén cỏ, điều gì mà bác chẳng biết.

Thoạt nhìn thấy con ve tôi chia ra, bác đã chép miệng:

- Tội nghiệp, con ve rạc! Chú đặt xuống cỏ cho kiến nó rước đi... Ve rạc ra là sắp sang

thu đấy!

Rồi bác giảng giải:

– Đây là con ve mẹ, chú hiểu chưa? Sau những ngày hè quần tụ, ve đực chết hết,

những con ve cái nặng bụng trứng bay đi tìm chỗ đẻ. Chúng thường chọn những lúc mới

tạnh mưa, tìm chỗ đất mềm gần các gốc cây, dùng mũi nhọn ở cuối đuôi đào lỗ, đẻ trứng

xuống đó. Mấy ngày liền chúng không ăn không uống, chỉ bay quẩn quanh lo đẻ trứng.

Đẻ hết bụng trứng thì người cũng rạc hết, đốt đuôi rụng theo với lứa trứng cuối cùng. Thế

là ve mẹ đã làm xong phận sự. Đến mùa hè sang năm, ve con lột ra hàng đàn, các chú lại

tha hồ nghe tiếng ve ngân...

Tôi ngẫm nghĩ mãi về câu chuyện con ve mẹ của bác Tư. Thế ra con ve thầm lặng hi

sinh ấy là mẹ của những tiếng ve ran, mẹ của những tiếng ca rạng rỡ suốt cả các mùa hè!

Khác nào im lặng là mẹ các âm thanh kỳ diệu.

Quả là tôi dốt nát và vô tình quá! Tôi đã bắt và chơi đủ thứ ve: ve kim, cồ cộ, ve

giọng trầm, ve tí xíu mình đỏ cánh đen, vòi voi, ve cánh lụa đốm hoa... Thế nhưng đây là

lần đầu tiên tôi hiểu về con về rạc.

Vâng, nhất định như thế, chắc chắn là như thế, các bạn cứ lắng nghe mà xem. Những

đêm hè thật yên tĩnh, trong lành, tiếng bầy ve đồng thanh cất lên trang nghiêm và xúc

động – chúng tưởng nhớ tới mẹ ve đã sinh ra chúng cùng giọng hát đầy tài năng của

chúng đấy...

viết đoạn văn Nêu cảm nhận của em về nhân vật tôi trong truyện tiếng ve ran của Vũ Tú Nam

giúp mình với