- Trong lịch sử:

+ Chiến thắng Bạch Đằng (938): Ngô Quyền đánh bại quân Nam Hán trên sông Bạch Đằng, kết thúc hơn 1.000 năm Bắc thuộc, mở ra kỷ nguyên độc lập cho dân tộc. Ngô Quyền lên ngôi vua, lập nên nước độc lập ngang hàng với phương Bắc. Điều đó đã thể hiện tinh thần và ý chí về độc lập chủ quyền của Ngô Quyền nói chung là cả dân tộc nói riêng.

+ Hội nghị Diên Hồng (1284): Dưới thời Trần, vua Trần Nhân Tông triệu tập các bô lão để hỏi ý kiến về việc đối phó quân Nguyên-Mông. Hội nghị đã thể hiện tinh thần đoàn kết, sự quyết tâm bảo vệ chủ quyền và tinh thần và ý chí về độc lập chủ quyền .

- Trong văn học:

+ "Nam quốc sơn hà" : Được coi là bản tuyên ngôn độc lập đầu tiên của Việt Nam, khẳng định chủ quyền lãnh thổ của dân tộc và thể hiện ý chí về độc lập chủ quyền.

+ "Bình Ngô đại cáo" (Nguyễn Trãi): Bản tuyên ngôn độc lập thứ hai sau khi kháng chiến chống quân Minh thành công, khẳng định chủ quyền của dân tộc và cho thấy tinh thần và ý chí về độc lập chủ quyền đã trở thành một truyền thống vẻ vang của dân tộc.