Giải :

   1. Thời nhà Mạc (1527 – 1677):

         - Thành lập và bối cảnh: Nhà Mạc được thành lập bởi Mạc Đăng Dung, một người xuất thân từ tầng lớp dân gian, sau khi lật đổ triều đại Lê. Nhà Mạc chính thức khẳng định quyền lực và chuyển đô từ Hoa Lư (Ninh Bình) về Thăng Long (Hà Nội).

         - Chính sách: Nhà Mạc chủ trương xây dựng một chính quyền mạnh mẽ, tập trung, củng cố quyền lực của nhà vua. Họ tiến hành cải cách hành chính, quân đội và thực hiện các chính sách kinh tế nhằm phục hồi và phát triển đất nước.

         - Đối kháng và xung đột: Nhà Mạc gặp nhiều khó khăn trong việc củng cố quyền lực do sự chống đối của các thế lực trung thành với triều đại Lê cũ. Các cuộc khởi nghĩa và chiến tranh giữa nhà Mạc và các lực lượng Lê – Trịnh diễn ra thường xuyên, dẫn đến tình trạng bất ổn.

         - Kết thúc: Thời kỳ này kết thúc khi nhà Mạc bị lật đổ bởi lực lượng Lê – Trịnh, dẫn đến sự sụp đổ của triều đại này vào cuối thế kỷ XVII.

  2. Thời vua Lê – chúa Trịnh (1545 – 1789):

      - Chính quyền hai quyền lực: Thời kỳ này nổi bật với mô hình chính quyền "vua Lê, chúa Trịnh", trong đó vua Lê đóng vai trò bù nhìn, còn chúa Trịnh (Trịnh Kiểm và các thế hệ tiếp theo) nắm quyền thực tế.

      - Chính sách và quản lý: Chúa Trịnh thi hành chính sách cai trị nghiêm ngặt, tập trung quyền lực và kiểm soát chặt chẽ các lĩnh vực kinh tế, quân sự, văn hóa. Thăng Long trở thành trung tâm chính trị, kinh tế và văn hóa lớn nhất của Đại Việt trong thời kỳ này. Xung đột và nội chiến: Mặc dù chính quyền tương đối ổn định, nhưng tình hình chính trị vẫn không thiếu những cuộc xung đột nội bộ, đặc biệt là giữa các dòng họ, dẫn đến sự xuất hiện của nhiều cuộc nổi dậy, như nổi dậy của Trịnh Căn và các cuộc khởi nghĩa của nông dân.

        - Di sản: Thời kỳ Lê – Trịnh để lại nhiều di sản văn hóa, như sự phát triển của văn học, nghệ thuật và kiến trúc. Tuy nhiên, cũng để lại những yếu kém trong quản lý và bất công xã hội, dẫn đến sự khởi sắc của các phong trào chống đối vào cuối thế kỷ XVIII.

=>Kết luận: Tình hình chính trị của Thăng Long trong hai thời kỳ này thể hiện sự chuyển mình và đấu tranh quyền lực của các triều đại, từ sự khởi đầu của nhà Mạc đến sự thống trị của vua Lê – chúa Trịnh, phản ánh sự đa dạng và phức tạp của lịch sử chính trị Việt Nam trong giai đoạn này.