THẦN NÚI ĐỒNG CỔ

Vương vốn là thần núi Đồng Cổ (núi ấy ở tỉnh Thanh Hóa, tục danh là núi Khả Phong). Ngày xưa, thời Lý Thái Tông đang làm Thái tử, Thái Tổ sai đem quân đi đánh Chiêm Thành (1); quân kéo đến Tràng Châu, đêm đóng quân nghỉ lại. Chừng khoảng canh ba, giữa lúc mông lung bỗng thấy một người kỳ dị, thân dài tám thước, tu mi như kích, y quan nghiêm nhã, mình mặc nhung phục, tay cầm binh khí, cúi đầu khép nép tâu rằng:

- Thần là chủ núi Đồng Cổ, nghe Quân Thượng nam chinh chẳng nề nguy hiểm, xin theo trợ thuận vương sư, sau là có thể khiếp phục được hồ man, lập chút công mọn.

Thái Tông cả mừng, vỗ tay cho ngay, bỗng thức dậy thì hóa ra đó là một giấc mơ. Trận đánh ấy quả thắng lớn. Đại công cáo thành, Thái Tông đem lễ phẩm đến tạ ơn, nhân đó xin rước thần về kinh sư để bảo quốc hộ dân. Vua sai người đi xem chỗ để lập đền thì từ phía ngoài kinh kỳ chưa thấy có chỗ nào tốt. Đêm ấy, Vương thác mộng cho vua xin chỗ đất trong Đại nội, bên hữu chùa Thánh Thọ, sau nói rằng:

- Chỗ ấy tinh khiết, trông vào lộng lẫy, xét cho tường tận hẳn là có túc nhân vậy.

Vua liền nghe theo, chọn ngày lành tháng tốt để khởi công, chẳng bao lâu mà hoàn thành. Thái Tổ băng, Thái Tông tức vị. Đêm đó, Vương lại thác mộng tâu Thái Tông rằng:

- Ba Vương lâu nay hoài bão dị chí, muốn huy động binh giáp, xin vua sớm lo phòng bị khỏi hậu hoạn. (2)

Vua tỉnh dậy cũng chưa lấy gì làm tin chắc. Đến lúc trời mờ sáng, quả nhiên đúng như lời nói trong mộng.

Thái Tông thấy sự việc Vương báo thường linh ứng, chiếu phong làm Thiên Hạ Minh Chủ Thần, thêm tước Đại Vương.

Niên hiệu Trùng Hưng năm đầu, sắc phong Linh Ứng Đại Vương. Năm thứ tư, gia phong hai chữ Chiêu Cảm. Năm Hưng Long thứ hai mươi mốt, gia phong hai chữ Bảo Hựu.

(Theo Lý Tế Xuyên, Việt điện u linh tập, Trịnh Đình Rư dịch, GS. Đinh Gia Khánh hiệu đính NXB Hồng Bàng, 2012)

Chú thích:

(1) Khi Lý Thái Tông đang làm Thái tử, vua Thái Tổ sai đem quân đi đánh nước Chiêm Thành. Năm ấy là năm 1020 (Việt Sử Lược II, 3b).

(2) Thần báo cho Thái tử biết có nội loạn do 3 vương đệ gây ra. Đó là đêm tháng 3, ngày Mậu Tuất, khi Lý Thái Tổ vừa băng hà (xem Cương Mục, chính biên, II 30).

Ghi vào vở chữ cái đứng trước phương án trả lời đúng cho mỗi câu hỏi (từ câu 1 đến câu 10):

1, Nhân vật nổi bật trong truyện Thần núi Đồng Cổ là:

1. Vua Lý Thái Tổ
2. Vua Lý Thái Tông
3. Thần chủ núi Đồng Cổ
4. Thần chủ Chiêm Thành

 2, Các sự kiện trong truyện Thần núi Đồng Cổ diễn ra vào thời kì:

1. A.Thời Hùng Vương
2. B.Thời nhà Lý
3. C.Thời nhà Trần
4. D.Thời nhà Lê

 3, Lý Thái Tông gặp Vương lần đầu ở:

1. A. Chiêm Thành
2. B. Tràng Châu
3. C. núi Đồng Cổ
4. D. trong giấc mơ

 4, Yếu tố kì ảo xuất hiện trong truyện Thần núi Đồng Cổ là:

1. A.Thái tử đem quân đi đánh Chiêm Thành.
2. B.Quân nhà Lý đánh thắng quân Chiêm Thành.
3. C.Lý Thái Tông lên ngôi vua.
4. D.Thần núi Đồng Cổ báo mộng cho vua.

 5, Qua nội dung câu chuyện, thông điệp sâu sắc nhất mà tác giả dân gian muốn gửi gắm là:

1. A.Ca ngợi tài năng cầm quân của vua Lý Thái Tông
2. B.Khẳng định tài phép vô biên của thần linh đất Việt
3. C.Trân trọng sự phù trợ, cống hiến cho đất nước của thần linh đất Việt
4. D.Đề cao tấm lòng biết ơn của vua với thần linh đất Việt

 6, Truyện Thần núi Đồng Cổ giống với truyện Thánh Gióng ở điểm:

1. A.Nhân vật có điểm khác lạ về lai lịch
2. B.Cốt truyện không gắn với sự kiện lịch sử
3. C.Cốt truyện không có các yếu tố kì ảo
4. D.Thể hiện ước mơ của nhân dân về cuộc sống hạnh phúc

 7,,Thành ngữ có trong văn bản là:

A. ngày lành tháng tốt B. hoài bão dị chí C. y quan nghiêm nhã D. cúi đầu khép nép

Phần Viết : Từ nội dung văn bản, em hãy viết đoạn văn (150-200 chữ, tương tương 5 – 7 dòng) nhận xét về việc vua Lý Thái Tông lập đền thờ thần Đồng Cổ ở kinh đô.