Bài tập 1:

1.

Câu tục ngữ : "Nhai kỹ no lâu"

- Số tiếng : 4

- Từ loại :

+ từ đơn : nhai, kỹ, no, lâu

+ không có từ ghép

+ động từ : nhai

+ tính từ : kỹ, no, lâu

________

Câu tục ngữ : "Cày sâu tốt lúa"

- Số tiếng : 4

- Từ loại :

+ từ đơn : cày, sâu, tốt, lúa

+ động từ : cày

+ tính từ : sâu, tốt

+ danh từ : lúa

-> Nhận xét chung : Câu tục ngữ tuy ngắn gọn nhưng truyền tải bài học và lời nhắc nhở của con người rằng muốn no thì phải nhai kỹ thức ăn và muốn tốt lúa thì phải cày sâu chăm chỉ. Điểm chung nội dung là muốn đạt thành quả tốt thì phải chăm chỉ, từ tốn, cận thẩn kỹ càng.

2. Hình ảnh trong câu tục ngữ đều là hình ảnh gần gũi với cuộc sống con người. Từ đó, hai câu tục ngữ truyền tải thông điệp muốn đạt thành quả tốt thì phải chăm chỉ, từ tốn, cận thẩn kỹ càng.

3. Chủ đề : tục ngữ về lối sống, lao động sản xuất.

4. Ý nghĩa câu tục ngữ "Trời nắng tốt dưa/ Trời mưa tốt lúa": Nếu con người phụ thuộc quá mức vào tự nhiên sẽ có nhiều bất lợi và hạn chế hiệu quả tinh tế nên dần dần con người tìm ra nhiều biện pháp khắc phục điều kiện tự nhiên. 

Từ đó, dân gian đúc kết giá trị kinh nghiệm trong câu tục ngữ : nhờ sự tìm hiểu và nghiên cứu giống dưa mới, vỏ dày ruột đặc hơn tránh tình trạng dưa bị "nổ" vào mùa mưa như dưa truyền thống vẫn trồng.

5.

Những câu tục ngữ dân gian thể hiện được kinh nghiệm của ông bà xưa để lại về thời tiết, về lao động sản xuất, hoặc về con người. Câu tục ngữ "Trời nắng tốt dưa/ Trời mưa tốt lúa" thể hiện rõ nét cho chúng ta biết một kinh nghiệm về lao động sản xuất. Với những hàm ý đơn giản mang tính chất nhận xét, báo trước và đánh giá một sự vật hay sự việc nào đó xảy ra trong cuộc sống hằng ngày, con người chúng ta đã dùng cách diễn tả bằng vần điệu, cách điệu cho những kinh nghiệm mang tính thuyết phục và hấp dẫn hơn khi truyền đạt bằng lời nói. Câu tục ngữ trên ý chỉ muốn nói trời nắng thì sẽ tốt cho trồng loại dưa, trời mưa thì sẽ tốt cho trồng lúa. Nhưng qua cách diễn đạt bằng vần điệu là tục ngữ thì sẽ hấp dẫn và thú vị hơn, gợi cảm cho cách đọc, nghe.

______________

Bài tập 2:

1. Cách gieo vần của câu tục ngữ là vần "ưng", tạo cho câu văn giọng điệu khuyên nhủ con người mạnh mẽ đương đầu với những khó khăn, thử thách.

2. So sánh hơn : "không bằng"

Tác dụng : Nhấn mạnh tầm quan trọng của việc hành động hơn chỉ là nói suông, ý chỉ để chê bai những người hay khoác lác, chỉ giỏi nói mà không chịu làm.

3. Kinh nghiệm : Phải bắt tay vào làm ngay để có kết quả cụ thể, dù rằng kết quả không xuất sắc thì vẫn hơn là chỉ nói mà không làm.

4. Câu tục ngữ "Ai ơi, chớ vội cười nhau/ Ngẫm mình cho tỏ trước sau hãy cười" có nghĩa là : Trong cuộc sống này không có ai là hoàn hảo cả. Bởi vậy nên chúng ta cần tôn trọng lẫn nhau, bao dung cho khiếm khuyết của người khác và cùng nhau sửa đổi, trao đổi những ưu điểm để cùng nhau phát triển, không nên cười chê người khác. Trước khi nói về người khác, chúng ta nên xem lại chính bản thân mình trước, đây là hành động thể hiện sự văn minh, lịch sự cơ bản của mỗi người.

5. Đề cập đến quan hệ anh em trong gia đình.