Phân tích tác phẩm "đôi bờ" của Quang Dũng

"Đôi bờ" của Quang Dũng viết về đề tài tình yêu trong chiến tranh. Mỗi dòng thơ đều tràn đầy nỗi nhớ khắc ngoải của người lính, dòng cảm xúc đong đầy nỗi nhớ thương.

Nỗi nhớ bắt đầu từ những hình ảnh rất đỗi đời thường nhưng thể hiện rõ nét khát vọng tình yêu đôi lứa:

"Thương nhớ ơ hờ, thương nhớ ai?

Sông xa từng lớp lớp mưa dài

Mắt kia em có sầu cô quạnh

Khi chớm thu về một sớm mai?"

Điệp từ “thương nhớ” xuất hiện hai lần kết hợp với từ “ơ hờ” khiến câu thơ có âm hưởng da diết như một lời dân ca, lời ru. Từ sông xa đến lớp lớp mưa dài khơi gợi nỗi nhớ thương. Đại từ phiếm chỉ "ai" chính là người con gái anh yêu. Người lính nhớ người yêu nơi quê nhà, nhớ nhất là đôi mắt u sầu của. Nỗi sầu cô đơn dâng trào ấy như thấm sâu đến cả người nơi quê nhà. 

"Rét mướt mùa sau chừng sắp ngự

Kinh thành em có nhớ bên tê?

Giăng giăng mưa bụi quanh phòng tuyến

Hiu hắt chiều sông lạnh bến tề."

Ở nơi chiến trường xa xôi cách trở, cách duy nhất trở về quê hương mình là sống bằng ký ức, sống trong ký ức của giăng giăng mưa bụi, hiu hắt chiều sông. Thu qua rồi đông tới, lạnh không chỉ đơn thuần là do thời tiết nữa mà còn là cái lạnh còn ở nơi lòng người. Các từ láy giăng giăng, hiu hắt gợi đến không gian mờ ảo, hiu quạnh, làm cho lòng người càng cô đơn.

Nỗi nhớ về em cứ chập chờn trong miền ký ức, vương vấn bước chân anh trên đường hành quân. Hình ảnh của người con gái anh yêu “thoáng em hiện về trong đáy cốc”. Có lẽ chính những ký ức tươi đẹp là động lực để người lính có thể bước tiếp trên con đường trinh chiến đầy gian khổ.

"Xa quá rồi em người mỗi ngả

Dòng lệ thơ ngây có dạt dào?"

Như vậy, bài thơ đã diễn tả nỗi niềm tâm sự sâu kín của người lính trong kháng chiến. Qua bài thơ chúng ta cũng hơn về tâm hồn nhà thơ: một trái tim đa sầu, đa cảm, nặng lòng với non sông, đất nước.